رشته مامایی یکی از رشته های علوم پزشکی است که برای افرادی مناسب است که به مراقبت از مادر و نوزاد، حوزه سلامت زنان و فعالیت در محیط های درمانی علاقه دارند. پیش از انتخاب این رشته، بهتر است درباره مدت تحصیل، دروس دانشگاهی، شرایط ورود، وظایف ماما، بازار کار و درآمد رشته مامایی اطلاعات کافی داشته باشید.
ورود به رشته مامایی صرفا براساس شرکت در کنکور سراسری و از سر گذراندن جو رقابتی کنکور امکان پذیر است، پس باید به این نکته توجه داشته باشید که تحصیل در رشته مامایی در تمام دانشگاه ها صرفا بر حسب رتبه کنکور میسر خواهد بود.
اگر می خواهید بدانید رشته مامایی چند سال است، مامایی چند ترم است، دانشجویان مامایی از ترم چند حقوق می گیرند و بعد از فارغ التحصیلی چه فرصت های شغلی در انتظار شماست، در ادامه این مقاله مهم ترین نکات تحصیل و آینده شغلی رشته مامایی را بررسی می کنیم.
رشته مامایی چیست؟
یک متخصص مامایی کسی است که به طور تجربی در کار زایمان و تولد نوزاد تجربه و تخصص دارد و در این زمینه به مادر کمک می کند.
دانشجویان رشته مامایی علاوه بر مباحث تئوری، مهارت های عملی مورد نیاز برای مراقبت از مادر و نوزاد و شناسایی برخی شرایط نیازمند ارجاع پزشکی را نیز یاد می گیرند. یک ماما بایستی راه مقابله با انواع مشکلات بهداشتی در دوران بارداری، ارائه کمک های پزشکی و چنانچه پزشک وجود نداشت و مشکل اضطراری و حیاتی به وجود آمد اقدامات ضروری و حیاتی را انجام دهد.
فارغ التحصیلان رشته مامایی می توانند با توجه به شرایط و مجوزهای حرفه ای، در مراکز درمانی، بیمارستان ها، مراکز بهداشتی و برخی حوزه های مرتبط با سلامت زنان فعالیت کنند. بنابراین اگر به حوزه سلامت زنان، مراقبت از مادر و نوزاد و فعالیت در محیط های درمانی علاقه دارید، آشنایی با مدت تحصیل، دروس، شرایط ورود و بازار کار این رشته پیش از انتخاب آن اهمیت زیادی دارد.
در صورت عدم دسترسی به تلفن ثابت و دریافت بسته های مشاوره لطفا کلیک کنید.
تماس از تلفن همراه
رشته مامایی چند سال است و چند ترم دارد؟
رشته مامایی در مقطع کارشناسی معمولاً ۴ سال به طول می انجامد و شامل ۸ ترم تحصیلی است. دانشجویان در این مدت علاوه بر دروس نظری، واحدهای عملی و کارآموزی را نیز می گذرانند تا برای ورود به محیط های درمانی و انجام وظایف حرفه ای ماما آماده شوند. بنابراین اگر می خواهید بدانید برای مامایی چند سال باید درس خواند، پاسخ معمول ۴ سال تحصیل دانشگاهی است.
لازم به ذکر است که دو ترم پایانی رشته مامایی با عنوان «کارآموزی در عرصه» برگزار می شود و دانشجویان در این دوره، بخش مهمی از آموزش های عملی خود را در بیمارستان ها و مراکز درمانی سپری می کنند تا برای ورود به بازار کار و انجام وظایف حرفه ای ماما آمادگی بیشتری کسب کنند.
طرح اجباری رشته مامایی
از سال ۱۴۰۲، طرح نیروی انسانی برای فارغ التحصیلان رشته مامایی به مدت دو سال به صورت اجباری اجرا می شود و فارغ التحصیلان مشمول باید مطابق مقررات وزارت بهداشت، دوره طرح خود را در مراکز درمانی و بهداشتی بگذرانند. بنابراین، در نظر گرفتن مدت دو سال طرح اجباری مامایی در برنامه ریزی برای ورود به بازار کار و ادامه تحصیل اهمیت زیادی دارد.
اگر قصد تحصیل در رشته مامایی را دارید، آگاهی از تعهدات پس از فارغ التحصیلی از همین حالا می تواند کمک کند مسیر تحصیلی و شغلی خود را واقع بینانه تر و با تصمیمی آگاهانه انتخاب کنید.
یک ماما چه وظایفی دارد؟
زنانی که به سراغ ماماها می روند اغلب مشکلات شایع و عوارض بارداری ندارند.
در هر صورت یک ماما مانند یک پزشک وظایفی از این قبیل دارند:
| وظایف ماما | شرح وظیفه |
|---|---|
| پشتیبانی در حین زایمان | همراهی مادر از آغاز درد زایمان تا تولد نوزاد |
| انجام تستهای پیش از تولد | بررسی سلامت جنین با آزمایشها و سونوگرافی |
| تنظیم برنامه تولد | مشاوره و برنامهریزی برای زایمان طبیعی یا سزارین |
| بررسی وضعیت جسمی و روانی مادر، پدر و نوزاد | مراقبت جامع از سلامت خانواده پیش و پس از زایمان |
| مشاوره تغذیه و ورزش | راهنمایی مادر برای تغذیه درست و فعالیت بدنی مناسب |
| آموزش و مشاوره درباره بارداری و مراقبت نوزاد | افزایش آگاهی مادر درباره بارداری، زایمان و شیردهی |
| انجام زایمان و پذیرش زائو | حضور فعال در اتاق زایمان برای کمک به تولد نوزاد |
| آموزش بهداشت فردی و پیشگیری از بیماریها | ارتقاء سطح بهداشت زنان و آموزش راهکارهای پیشگیری |
| همکاری با پزشک در درمان | کمک به پزشک در معاینه و تجویز دارو برای مادران |
اگر بعد از بررسی وظایف ماما، این حرفه برایتان جذاب شده است، پیش از انتخاب رشته مامایی بهتر است مسئولیت ها و مهارت های مورد نیاز آن را با علایق و توانایی های خود مقایسه کنید تا با اطمینان بیشتری برای آینده تحصیلی و شغلی خود تصمیم بگیرید.
رشته مامایی برای چه کسانی مناسب است؟
رشته مامایی یکی از با ارزش ترین رشته های پیراپزشکی است. یک ماما باید مسئولیت پذیر باشد و از هیچ گونه کمک و مراقبتی نسبت به مراجعه کنندگان خود دریغ نکند. زیرا این حرفه حساس، بدلیل آن که با زندگی و جان مادر و فرزند در رابطه است، هیچ غفلتی قابل توجیه نیست.
برخی از توانایی های یک ماما عبارتند از:
- مسئولیت پذیری و وجدان کاری بالا
- صبر و شکیبایی
- اعتماد به نفس
- روابط عمومی بالا
- علاقه مند و منضبط بودن
- تصمیم گیری سریع و درست در شرایط بحرانی
- استقامت فیزیکی و ذهنی
- کنترل شرایط پر استرس
- مهارت دیداری خوب
- علاقه مند در کمک به دیگران
دو نکته مهم و حائز اهمیت در مامایی هست که لازم است به آن توجه کنید:
پذیرش در رشته مامایی فقط از بین داوطلبان زن انجام می شود.
در سال های اول ورود به این رشته لازم است که در بیمارستان ها، خدمات پرستاری را انجام دهید.
رشته های جایگزین مامایی
اگر در انتخاب رشته مامایی هنوز تردید دارید، لازم نیست انتخاب خود را فقط به همین رشته محدود کنید. رشته های نزدیک مانند پرستاری، علوم آزمایشگاهی و علوم تغذیه می توانند با توجه به علاقه، توانایی و هدف شغلی شما گزینه های مناسبی باشند.
بنابراین، مقایسه مسیرهای مختلف پیش از انتخاب رشته می تواند کمک کند رشته ای را انتخاب کنید که بیشترین تناسب را با شخصیت و آینده شغلی مورد نظر شما داشته باشد.
رشته مامایی در دانشگاه
تحصیل در رشته مامایی در دانشگاه فقط به گذراندن واحدهای تئوری محدود نمی شود و دانشجویان در کنار مباحث علمی، آموزش های عملی مرتبط با مراقبت از مادر و نوزاد را نیز تجربه می کنند. رشته مامایی در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری ارائه می شود و دانشجویان برای کسب مهارت های حرفه ای، بخشی از دوره تحصیل خود را در محیط های آموزشی و درمانی می گذرانند.
اگر به دنبال یک رشته دانشگاهی در حوزه سلامت زنان و مادر و نوزاد هستید، آشنایی با دانشگاه های ارائه دهنده، نحوه پذیرش و شرایط تحصیل در مامایی می تواند به شما کمک کند پیش از انتخاب رشته، دید روشن تری نسبت به مسیر پیش روی خود داشته باشید.
دانشگاه های ارائه دهنده رشته مامایی
پذیرش در رشته مامایی صرفاً با آزمون انجام می شود و بدون کنکور هیچ دانشگاهی دانشجو نمی پذیرد پس داوطلبان این رشته بنا بر رتبه و تراز خود امتیاز کسب می کنند تا شانس قبولی در این رشته را بدست آورند.
رشته مامایی در دانشگاه های علوم پزشکی سراسر کشور ارائه می شود و پذیرش آن بر اساس مقررات و ظرفیت اعلام شده در هر سال انجام می گیرد.
رشته مامایی عمدتا در دانشگاه های علوم پزشکی دولتی، پردیس های خودگردان دانشگاه های علوم پزشکی و دانشگاه آزاد اسلامی ارائه می شود. البته نوع پذیرش، ظرفیت و دانشگاه های ارائه دهنده ممکن است هر سال تغییر کند.
رشته مامایی در دانشگاه دولتی
رشته مامایی در دانشگاه های علوم پزشکی دولتی ارائه می شود و پذیرش آن معمولا از طریق آزمون سراسری و بر اساس ضوابط و ظرفیت اعلام شده در همان سال انجام می گیرد. داوطلبان پس از قبولی، دوره کارشناسی مامایی را می گذرانند و در طول تحصیل علاوه بر دروس نظری، آموزش های عملی مرتبط با مراقبت از مادر و نوزاد را نیز دریافت می کنند.
تحصیل در دوره روزانه دانشگاه دولتی معمولا از نظر هزینه تحصیل با دوره های شهریه پرداز تفاوت قابل توجهی دارد؛ به همین دلیل بسیاری از داوطلبان، رشته مامایی دانشگاه دولتی را به عنوان یکی از گزینه های اصلی انتخاب رشته خود در نظر می گیرند. البته رتبه قبولی و دانشگاه های پذیرنده هر سال بر اساس ظرفیت و شرایط همان سال تغییر می کند.
رشته مامایی در پردیس های خودگردان
رشته مامایی در پردیس های خودگردان دانشگاه های علوم پزشکی یکی از گزینه های شهریه پرداز برای داوطلبانی است که امکان قبولی در دوره روزانه را ندارند یا مایل به تحصیل در این نوع دوره هستند. پذیرش مامایی در پردیس خودگردان از طریق کنکور و بر اساس کد رشته محل های اعلام شده در دفترچه انتخاب رشته انجام می شود و ظرفیت پذیرش، دانشگاه های ارائه دهنده و شرایط آن ممکن است هر سال تغییر کند.
تفاوت مهم این دوره با روزانه، پرداخت شهریه مامایی است؛ بنابراین پیش از انتخاب مامایی پردیس خودگردان بهتر است علاوه بر رتبه و شانس قبولی، هزینه تحصیل و شرایط دانشگاه مورد نظر را نیز بررسی کنید.
رشته مامایی در دانشگاه آزاد
رشته مامایی در دانشگاه آزاد اسلامی در برخی واحدهای دانشگاهی ارائه می شود و پذیرش آن تابع ضوابط و ظرفیت اعلام شده در هر سال است. تحصیل در دانشگاه آزاد شهریه پرداز است و شهریه رشته مامایی معمولا شامل دو بخش شهریه ثابت و متغیر می شود که مبلغ آن می تواند هر سال تغییر کند.
همچنین در برخی واحدها، شرایط پذیرش رشته مامایی در قالب عادی و خودگردان ارائه می شوند. دوره خودگردان معمولا شهریه ثابت بالاتری نسبت به دوره عادی دارد و به همین دلیل داوطلب باید پیش از انتخاب رشته، علاوه بر شانس قبولی، نوع واحد و میزان شهریه آن را نیز بررسی کند.
اگر بین واحدهای عادی و خودگردان دانشگاه آزاد برای تحصیل در رشته مامایی مردد هستید، تفاوت شهریه و شرایط هر واحد را دست کم نگیرید؛ یک مشاوره دقیق پیش از انتخاب رشته می تواند کمک کند گزینه مناسب تری را انتخاب کنید.
راه میان بر
اگر می خواهید بدون کنکور رشته مامایی قبول شوید، فقط یک مسیر خواهید داشت که آن هم، تحصیل در خارج از کشور و داشتن مدرک زبان انگلیسی است. البته کشورهای خارجی در همه رشته های پزشکی و پیراپزشکی بدون کنکور پذیرش دارند.
دروس دانشگاهی رشته مامایی
شما بعد از قبولی در دانشگاه، لازم است 130 واحد درسی را در طول 4 سال یا 8 ترم بگذرانید که به این شکل دسته بندی می شوند:
- 20 واحد دروس عمومی
- 20 واحد دروس پایه
- 72 واحد دروس اختصاصی
- 24 واحد دروس اختیاری که حدااکثر باید دو درس یک واحدی باید انتخاب شود.
- 16 واحد کارآموزی
تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد
برای ادامه تحصیل در رشته مامایی در مقطع کارشناسی ارشد باید اطلاعاتی از زیر رشته ها و تعداد واحد مورد نیاز داشته باشید. کل واحد هایی که لازم است در این مقطع اخذ کنید شامل 32 واحد درسی است. که دروس اختصاصی و اجباری شامل 16 واحد درسی، دروس اختصاصی اختیاری 10 واحد و 6 واحد هم برای پایان نامه در نظر گرفته شده است.
در حال حاضر رشته کارشناسی ارشد مامایی در دانشگاه آزاد اسلامی ارائه نمی شود و داوطلبان برای ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد مامایی باید دانشگاه های دارای مجوز پذیرش این رشته را بررسی کنند. پذیرش کارشناسی ارشد مامایی از طریق آزمون کارشناسی ارشد گروه علوم پزشکی و مطابق ظرفیت و رشته محل های اعلام شده انجام می شود.
اگر قصد ادامه تحصیل در کارشناسی ارشد مامایی را دارید، بررسی دانشگاه های پذیرنده، ظرفیت هر رشته محل و شرایط آزمون پیش از ثبت نام اهمیت زیادی دارد؛ زیرا انتخاب آگاهانه می تواند مسیر ادامه تحصیل و آینده تخصصی شما را هدفمندتر کند.
گرایش های کارشناسی ارشد رشته مامایی
شرایط تحصیل در رشته مامایی
برای تحصیل در رشته مامایی، داوطلب باید شرایط عمومی و اختصاصی پذیرش دانشگاه های علوم پزشکی را داشته باشد و از طریق مسیر پذیرش اعلام شده در همان سال وارد دانشگاه شود.
از کارآموزی تا کسب تجربه
برخی از افراد در مورد زمینه هایی که یک کارآموز مهارت کسب می کند سوال می پرسند. در ادامه برای اطلاع و آگاهی از دوره های کارآموزی رشته مامایی و همین طور آشنایی با مهارت هایی که یک ماما در طول تحصیل کسب می کند، با ما همراه باشید.
این دوره های کارآموزی عبارتند از:
کارآموزی بارداری طبیعی و غیر طبیعی
کارآموزی زایمان طبیعی و غیر طبیعی 1
کارآموزی زایمان طبیعی و غیر طبیعی 2
کارآموزی بیماری های زنان و ناباروری
کارآموزی بهداشت باروری و تنظیم خانواده
کارآموزی نوزادان نیازمند مراقبت های ویژه
کارآموزی بیماری های داخلی و جراحی در بارداری
کارآموزی مدیریت و کاربرد آن در مامایی
کارآموزی رادیولوژی و سونولوژی و الکترولوژی در مامایی و زنان
میانگین درآمد در ایران
معمولا حقوق شاغلین رشته مامایی حدود 33 میلیون تومان است. البته با کسب درجه علمی بالاتر، تجربه و مهارت بیشتر در زمینه های کاری، امکان افزایش درآمد وجود دارد.. همچنین فارغ التحصیلان ماما می توانند با استخدام در مراکز خصوصی و یا تاسیس مطب و کلینیک نیز، درآمد خود را افزایش دهند.
| موضوع | توضیحات |
|---|---|
| میانگین درآمد | حقوق کارشناسان مامایی بین 25 تا 38 میلیون تومان در بخش دولتی و خصوصی است. با افزایش تجربه، مهارت و درجه علمی، درآمد قابل افزایش است. |
| راههای افزایش درآمد | استخدام در مراکز خصوصی، تاسیس مطب و کلینیک از راههای افزایش درآمد کارشناسان مامایی است. |
| عوامل موثر در درآمد |
|
در بسیاری از موارد، حقوق و مزایای ماماهای شاغل در بیمارستان های تامین اجتماعی به دلیل برخورداری از مزایایی مانند اضافه کار، فوق العاده های شغلی و پرداخت های مرتبط با شیفت می تواند از برخی مراکز درمانی دولتی یا خصوصی بیشتر باشد.
اگر به دنبال شغلی با درآمد و فرصت های کاری بهتر در حوزه مامایی هستید، شناخت تفاوت حقوق در مراکز دولتی، خصوصی و بیمارستان ها می تواند در انتخاب مسیر شغلی شما تعیین کننده باشد؛ پیش از تصمیم گیری، شرایط و بهترین مسیر متناسب با هدف خود را بررسی کنید.
سختی های یک ماما
کلیه رشته های پیراپزشکی و پزشکی نیازمند روحیه قوی و همچنین علاقه و عشق می باشد، چرا که شما مسئول درمان و کمک رسانی به جان انسان ها هستید و در این رشته حجم کاری سنگینی را دارید و ساعت ها یا حتی شبانه و روز، برای مدت طولانی شیفت باشید پس به همین دلیل دوری از خانواده را در نظر بگیرید.
پس قبل از ورود به این شاخه از علوم تصمیم و هدف خودتان مشخص کنید و با اطمینان در این مسیر قدم بردارید. توجه داشته باشید مامایی علاوه بر سختی های که دارد مزایایی را برایتان به وجود می آورد که اگر با اطمینان و علاقه آن را انتخاب کرده باشید از آن لذت خواهید برد.
برخی از این مزیت ها عبارتند از:
نرخ اشتغال ماما ها تا سال 2026 تا 31 درصد افزایش می یابد.
در آمد بالا و رو به افزایشی دارد.
ارتباط بسیار خوبی با بیماران خود دارند.
رضایت شغلی خوبی دارند.
سخنی از مشاوران آویژه
انتخاب رشته مامایی فقط انتخاب یک رشته دانشگاهی نیست؛ تصمیمی است که می تواند مسیر شغلی و آینده حرفه ای شما را شکل دهد. با توجه به تفاوت شرایط پذیرش، دانشگاه ها، طول دوره تحصیل، بازار کار و درآمد رشته مامایی، بهتر است قبل از انتخاب نهایی همه جوانب را متناسب با شرایط خود بررسی کنید.
گاهی یک انتخاب درست به تنهایی به دست نمی آید و استفاده از تجربه و دید تخصصی مشاوران می تواند مسیر تصمیم گیری را بسیار روشن تر کند.
سوالات متداول
رشته مامایی چند ترم است؟
4 سال معادل 8 ترم است که باید 130 واحد بگذرانید.
آیا می توان رشته مامایی را بدون کنکور پذیرفته شد؟
خیر، تنها باید کنکور شرکت کنید یا مدارک بالای تحصیلی از دانشگاه های خارجی داشته باشید.
کدام دانشگاه ها پذیرش رشته مامایی دارند؟
در دانشگاه های علوم پزشکی سراسری، پردیس خودگران و دانشگاه های آزاد ارائه می شود.
لطفا برای استفاده از مقالات سایت به تاریخ انتشار آن دقت فرمایید در صورت هر گونه مغایرت با ما تماس بگیرید
معرفی رشته مامایی + آینده درخشان ؛ فرصتها، درآمد و مسیر شغلی
شما می توانید با مطالعه مقالات ما در این زمینه پاسخ سئوال خود را بیابید و در صورت نیاز با تلفن ثابت و بدون پیش شماره از سراسر ایران با شماره ۹۰۹۹۰۷۱۹۸۵ تماس بگیرید.








من خودم میخام ماما شم چون بهش علاقه دارم💜✨🚶♀️
سلام من البینو هستم و دچار کم بینایی. بیناییم در حدی هست که نمیتونم رانندگی رو یاد بگیرم، میخوام ببینم ایا شانسی برای قبولی در رشته ی مامایی دارم؟ لطفا فقط اگر مطمئن هستید جواب بدید برام مهمه
سلام بله ضعف چشم مشکلی ایجاد نمیکند
بله اما با تلاش
مامایی درس پایهی دهم
یازدهم یا دوازدهم
سلام من خیلی به رشته مامایی علاقه دارم وواقعا دوست دارم که برم این رشته رو ولی خوب دوست دارم در آینده واسه خودم مطب بزنم ولی یه سوالی ذهن منو درگیر کرده بعداز اینکه ۴ سال دانشگاه تمام شد من میتونم مطب بزنم یا باید برم ۲سال دیگه هم بخونم بعد میتونم مطب بزنم ؟؟؟